8.  "Provera ponašanja revitalizovanih agregata/generatora u HE Bajina Bašta u karakterističnim režimima rada priključenih na mrežu EMS-a 220 kV - Analiza tranzijentne stabilnosti",

Urađeno za:       PD Drinsko-limske HE, Bajina Bašta

Rukovodilac:      Prof. Dr Dragan Popović, dipl. ing.

Saradnici:           Miloš Stojković, dipl. ing.

                         Saša Minić, dipl. ing.

                                 Mr Ivan Stanisavljević, dipl. ing.

Osnovni cilj ovoga Elaborata su analize i provera dinamičke (tranzijentne) stabilnosti rada revitalizovanih generatora HE Bajina Bašta sa novim parametrima, vezanim na elektromrežu 220 kV.

Ove analize sprovedene su računajući sa perspektivnom prenosnom mrežom Srbije koja je planirana u "Studija dugoročnog razvoja prenosne mreže 400 kV, 220 kV i 110 kV na području Republike Srbije, za period do 2025. godine" i uz uvažavanje činjenice da je EES Srbije integralni deo UCTE interkonekcije. Zbog velikog broja varijanti razvoja mreže, operisalo se sa dva scenarija i to: jedan - zadržavanje mreže 220 kV na području koje se napaja iz RP 220 kV Bajina Bašta, koji je za zahtevane provere najnepovoljniji i drugi scenario sa prelaskom RP 220 kV u TS Bajina Bašta na 400/220 kV. Saglasno zahtevu Naručioca, sve analize tranzijentne stabilnosti su sprovedene za sledeću varijantu osnovnih podataka, odnosno parametara revitalizovanih generatora HE Bajina Bašta:

-          Varijanta 1: generatori snage S1 (gde je S1>Spostojeće) sa svojim parametrima, koje je dostavio Naručilac - u daljem tekstu nazvan generator G S1;

Obrada ovoga Elaborata obavljena je u okviru sedam glava, računajući i prvu glavu, koja ima uvodni karakter. U drugoj glavi, izloženi su relevantni metodološki i programski osnovi analiza tranzijentne stabilnosti. Treća glava bavi se elektroenergetskim podlogama i podacima. U četvrtoj glavi izloženi su i komenterisani dobijeni rezultati sprovedenih analiza tranzijentne stabilnosti.

Ključni rezultati i zaključci ove Studije, na sistematizovani način, izloženi su u petoj glavi. Iza nje, daje se popis korišćene literature, i niz priloga, u kojima su izneti relevantni rezultati sprovedenih analiza tranzijentne stabilnosti (kao što je npr. ilustracija na sl. 11).

 

sl. 11: Aktivne snage navedenih 220 kV vodova pri 3pks i nakon njegove eliminacije nakon 0.15 s na početku 220 kV voda RP Bajina Bašta - Valjevo 3 za očekivano maksimalno stanje 2010. godine

 

Osnovni cilj analiza tranzijentne stabilnosti je bio sledeći:

-          Određivanje kritičnog vremena trajanja tropolnog kratkog spoja u čvorištu RP B.Bašta, za kvarove na početku svih dalekovoda koji su povezani sa ovim RP.

-          Kvantifikacija relevantnih efekta tropolnog kratkog spoja na početku svih dalekovoda koji su povezani sa ovim RP.

Dobijeni rezultati analiza, koji su dati u Prilozima ovoga Elaborata, ukazuju na izrazito stabilno ponašanje (u tranzijentnom smislu) revitalizovanih generatora u HE B.Basta, kao i ostalih generatora u EES Srbije.

Poredeći dobijene vrednosti za kritično vreme isključenja kvara (koje u svim slučajevima nisu bile manje od 0.30 s) sa vrednostima vremena reagovanja distantne zaštite u visokonaponskoj prenosnoj mreži EES-a Srbije (te vrednosti se kreću oko 0.10 s), evidentno je da revitalizovani generatori u HE Bajina Bašta, sa novim relevantnim parametrima, poseduju zadovoljavajući nivo rezerve tranzijentne stabilnosti.

Kvantitativne analize tranzijentne stabilnosti, kao i prethodno obavljene evaluacije kritičnog vremena isključenja kvara, vršene su prvenstveno u cilju utvrđivanja efekata novih parametara revitalizovanih generatora u HE Bajina Bašta, na dinamiku promena relevantnih veličina (tokova aktivnih i reaktivnih snaga, napona i odgovarajućih elektromotornih sila). Rezultati tih analiza su na jedan pregledan, ubedljiv i dokumentovan način potvrdili prethodno dati zaključak da revitalizovani generatori u HE Bajina Bašta, sa novim relevantnim parametrima, poseduju zadovoljavajući nivo rezerve tranzijentne stabilnosti

Na taj način, sprovedene veoma obimne analize tranzijentne stabilnosti revitalizovanih agregata u HE Bajina Bašta, ukazuju da, u pomenutom kontekstu, ne bi trebalo da se očekuje bilo koji problem.

Obim studije: 53 strana